یادمانی برای عقلانیت سیاسی و التزام به پلورالیسم
بیش از دو دهه از نگارش منشور ۸۱ به همت دکتر حسین باقرزاده و جمعی از آزادیخواهان دموکرات میگذرد؛ منشوری که در دوازده اصل بنیادین، اصول یک نظم دموکراتیک، سکولار، حقوقمحور و عدالتخواه را فارغ از تعلقات جناحی و ایدئولوژیک، ترسیم میکرد.
امروز، در حالی که جامعه ایران در تکاپوی عبور از یکی از سرسختترین نظامهای تمامیتخواه جهان است، متأسفانه بخشی از نیروهای مخالف بهجای گفتوگو و همکاری برای شکلدادن به نظمی نو، درگیر طرد متقابل، سوءظن، برچسبزنی و حذف یکدیگرند؛ گویی هدف، حذف یک گرایش دیگر پیش از رسیدن به دموکراسی است – نه حذف ساختار استبداد.
این منشور، امروز بیش از هر زمان دیگری به ما یادآوری میکند که:
•دموکراسی نه با شعار، بلکه با پذیرش عملی تکثر و تمرین گفتوگو آغاز میشود؛
•رقابت سیاسی سالم، نیازمند مرزکشی روشن با طرد، تحقیر و انحصارطلبی است؛
•و هر نیرویی که خواهان آیندهای دموکراتیک برای ایران است، ناگزیر باید خود را به این اصول ملزم بداند، نه صرفاً مایل.
بازنشر منشور ۸۱ نه از سر نوستالژی، بلکه برای یادآوری ضرورتهای پایهای گذار به سکولار دموکراسی است؛ ضرورتی که بدون آن، هر نیروی اپوزیسیونی، دیر یا زود، در آینه استبدادی که با آن مبارزه میکند، تصویر خود را خواهد دید. در فرایند گذار از جمهوری اسلامی، آنچه خطرناک است، نه فقط قدرتهای متمرکز، بلکه ذهنیتهای متمرکز است. عبور واقعی از استبداد، با عبور از نیاز روانی به منجی آغاز میشود – چه در لباس پیامبر، چه نخستوزیر، و چه یک رهبری متمرکز.
منشور 81
Charter 2003
1 – ما حقوق و آزادیهای مصرح در اعلامیه جهانی حقوق بشر را به تمامی میپذیریم و خواهان نهادینه شدن آنها در قانون اساسی ایران هستیم.
2 – ما معتقد به اصل انکار ناپذیر حکومت مردم بر مردم از طریق آرای عمومی هستیم، و تنها نهادهایی را که منبعث از آرای آزاد مردم باشد به رسمیت میشناسیم.
3- ما خواهان جدایی کامل نهاد دین از نهاد حکومت، و نفی سلطه روحانیت یا قشر و فرد دیگری که خارج از راهکارهای مردمسالارانه متحقق شود هستیم.
4 – ما آزادی عقیده و مذهب را به رسمیت میشناسیم، و هرگونه دخالت حکومت در مذهب را نفی میکنیم.
5 – ما به برابری کامل ایرانیان، صرفنظر از جنسیت و نژاد و قومیت و زبان و عقیده و مذهب و خصوصیات شخصی افراد، اعتقاد داریم و هرگونه تبعیض و نابرابری مبتنی بر این تفاوتها را نفی میکنیم. ما به خصوص بر برابری حقوقی کامل زنان و مردان در عرصههای اجتماعی، سیاسی و اقتصادی تاکید میکنیم.
6 – ما معتقد به ساختاری حکومتی با حداقل کنترل مرکزی و حد اکثر دموکراسی محلی و متناسب با تنوع قومی، زبانی و فرهنگی مردم ایران با حفظ یکپارچگی و تمامیت ارضی کشور هستیم.
7 – ما معتقد به حق برابر مردم ایران در بهرهگیری از ثروت ملی و منابع طبیعی کشور هستیم. ماهمچنین برآنیم که حکومت باید یک حداقل سطح زندگی را برای هر فرد ایرانی تضمین کند.
8 – ما دخالت حکومت در حوزه زندگی شخصی و روابط خصوصی افراد را نفی میکنیم و تنها وظیفه حکومت در روابط بین افراد را جلوگیری از تجاوز شهروندان به حقوق یکدیگر میشناسیم.
9 – ما مخالف جواز قانونی اعمال هرگونه خشونت از سوی حکومت هستیم، و کاربرد شکنجه و مجازاتهای خشن و ناانسانی، از جماه اعدام، را در هر شرایطی نفی میکنیم.
10- ما از جنبش آزادیخواهانه مردم ایران و بهخصوص زنان، دانشجویان، نویسندگان و هنرمندان، دانشگاهیان، فرهنگیان، متخصصان، کارمندان و کارگران که برای نفی استبداد مذهبی مبارزه میکنند حمایت میکنیم. در عین حال، ما معتقد به تحول مسالمتآمیز جامعه به سوی مردمسالاری و تحقق آرمانهای یاد شده در این منشور هستیم.
11 - ما خواهان گسترش روابط بینالمللی ایران با همه کشورهای جهان بر اساس صلح و احترام متقابل، منشور سازمان ملل، و استقلال و مصالح ملی ایران هستیم، و از پیمانهای جهانی ناظر بر صلح، عدم تجاوز، حقوق بشر، توسعه اجتماعی، اقتصادی و سیاسی، و حفظ محیط زیست حمایت میکنیم.
12 – ما به حق مردم برای تعقیب و مجازات کسانی که در گذشته به حقوق مردم تجاوز کردهاند احترام قائلیم. در عین حال، معتقدیم که باید با رعایت اصل 9 این منشور، از طریق یک کمیسیون حقیقتیاب آشتی ملی و یا در دادگاههایی صالح به صورت عادلانه به این اتهامات رسیدگی شود.
دیدگاه و نظرات ابراز شده در این مطلب، نظر نویسنده بوده و لزوما سیاست یا موضع ایرانگلوبال را منعکس نمیکند.
توجه داشته باشید کامنتهایی که مربوط به موضوع مطلب نباشند، منتشر نخواهند شد!