معضل افغانستان: خروج یا ماندن نیروهای نظامی خارجی

زمانی که قرار شد نیروهای نظامی آمریکا و متحدین اش به افغانستان حمله کنند، خیلی ها – از جمله خودم - موافق حمله نظامی به طالبان بودند. جدا از اینکه کشورهای غربی، به خصوص آمریکا، چه نقشی در به وجود آوردن طالبان داشتند، واقعیت این است که در سال 2001 هیچ راه دیگری جز حمله نظامی برای پایان دادن به حاکمیت طالبان در افغانستان وجود نداشت. سلطه وحشیانه طالبان بر مردم افغانستان راه را بر هرگونه تغییر و تحول توسط نیروهای داخلی بسته بود.

زمانی که قرار شد نیروهای نظامی آمریکا و متحدین اش به افغانستان حمله کنند، خیلی ها – از جمله خودم - موافق حمله نظامی به طالبان بودند. جدا از اینکه کشورهای غربی، به خصوص آمریکا، چه نقشی در به وجود آوردن طالبان داشتند، واقعیت این است که در سال 2001 هیچ راه دیگری جز حمله نظامی برای پایان دادن به حاکمیت طالبان در افغانستان وجود نداشت. سلطه وحشیانه طالبان بر مردم افغانستان راه را بر هرگونه تغییر و تحول توسط نیروهای داخلی بسته بود. تروریسم طالبان نه تنها برای مردم افغانستان، بلکه برای مردم سایر کشورها نیز خطری جدی تلقی میشد و میشود.

متاسفانه حمله نظامی آمریکا و متحدین اش به افغانستان برخلاف انتظارات بسیاری از مردم دنیا چندان موفق نبوده است. مسلمانان افراطی در افغانستان همچنان فعال هستند و در سالهای اخیر تعداد جنگجویان شان بیشتر هم شده است. مسئله بغرنجی که اکنون نیروهای نظامی خارجی با آن روبرو هستند، خروج از افغانستان یا ماندن در آنجاست. در کشورهای غربی روز به روز تعداد کسانی که مخالف حضور ارتش کشورشان در افغانستان هستند، افزایش می یابد. بسیاری از مردم نمی فهمند که چرا سربازان شان، یعنی پسران، دختران، پدران، مادران، برادران، خواهران و سایر اعضای خانواده شان و یا هموطنان شان باید در جنگی کشته شوند که هیچ ثمری ندارد. دلیل دیگر نارضایتی مردم در غرب از این است که دولت شان صدها میلیون دلار از مالیات های پرداخته شده توسط مردم را در افغانستان خرج میکند، بدون اینکه بهبود قابل توجهی در شرایط افغانستان پدید آید.

مسئله حضور نیروهای نظامی خارجی در افغانستان پیچیده تر از آنی ست که آدم فکر میکند. کسانی که خواهان خروج سریع نیروهای نظامی خارجی از افغانستان هستند، به نتایج آن نمی اندیشند. واقعیت این است که با خروج سریع نیروهای خارجی، افغانستان دوباره به دست طالبان خواهد افتاد و خون و خونریزی ابعاد بسیار گسترده تری به خود خواهد گرفت. در حال حاضر پلیس و نیروی نظامی افغانستان به تنهایی قادر به مهار خشونت و هرج و مرج در افغانستان نیستند. در همین انتخابات اخیر تعداد بسیاری از افغانیان فقط به خاطر شرکت در انتخابات توسط طالبان به قتل رسیدند. کودکان و به ویژه دختران هر روز با ترس و لرز به مدرسه میروند، چرا که طالبان به خردسالان هم رحم نمیکند و به دلیل مخالفت با تحصیل دختران و یا با تدریس توسط معلمین زن، در مدارس بمب میگذارد. با همه اینها، حضور نیروهای خارجی در افغانستان باعث شده که پارلمان و انتخاباتی وجود داشته باشد که حتی زنان بتوانند در آن کاندید شوند. از نظر آزادی های اجتماعی و سیاسی وضع افغانستان خیلی بهتر از قبل شده، ولی به دلیل قدرتمندی طالبان مردم هنوز امنیت ندارند. با خروج نیروهای نظامی خارجی، نه تنها وضع مردم افغانستان بسیار بدتر خواهد شد، بلکه با تبدیل افغانستان به پایگاه تروریسم اسلامی، مردم کشورهای دیگر نیز امنیت نخواهند داشت. در حال حاضر حداقل بخشی از فعالیتهای طالبان تحت کنترل است، ولی با خروج نیروهای خارجی دیگر هیچگونه کنترلی بر طالبان وجود نخواهد داشت و آنها کل کشور افغانستان را در دست خواهند گرفت.

اخیرا ژنرال آمریکایی، استنلی مک کریستال، که فرمانده عالی رتبه ارتش آمریکا و ناتو در افغانستان است، گزارشی از وضعیت افغانستان ارائه داده که در آن میگوید با توجه به اوضاع کنونی دیگر معلوم نیست فعالیتهای نیروهای نظامی خارجی در افغانستان موفقیت آمیز باشد یا با شکست روبرو شود. او میگوید در 12 ماه آینده باید فعالیتهای نیروهای خارجی افزایش یابد. از طرفی تعداد سربازان باید بیشتر شود و از طرف دیگر باید استراتژی نیروهای خارجی تغییر کند. مک کریستال دو عامل را مانع اصلی موفقیت نیروهای خارجی می داند: قدرتمندتر شدن اسلامیون افراطی و افزایش بی اعتمادی مردم افغانستان نسبت به نیروهای خارجی. از نظر مک کریستال استراتژی نیروهای خارجی باید تغییر کند و به دست آوردن اعتماد مردم باید الویت بیشتری از نابودی طالبان داشته باشد. او میگوید مشکل این است که سربازان خارجی به زبان و فرهنگ مردم افغانستان آشنایی ندارند و این باعث دوری آنان از مردم میشود. مسئله دیگر این است که در جنگ با طالبان و بمباران پایگاه های آنان تعداد زیادی از مردم عادی نیز به دست نیروهای خارجی کشته شده اند. از نظر مک کریستال نیروهای نظامی خارجی بیشتر به این فکر میکردند که خودشان تلفات ندهند، و حفاظت از مردم افغانستان برای آنان کمتر اهمیت داشت. اکنون این طرز تفکر باید تغییر کند. در این گزارش همچنین آمده است که نیروهای خارجی باید نقش فعال تری را در رابطه با بازسازی افغانستان و بهبود وضعیت اقتصادی آن به عهده بگیرند.

این گزارش دشواری هایی را که نیروهای خارجی در افغانستان با آن روبرو هستند و اوضاع بغرنج افغانستان را تشریح کرده است. باید دید در ماههای آینده کشورهایی که در افغانستان حضور نظامی دارند، در مورد خروج از افغانستان چگونه تصمیم میگیرند و چه تغییراتی در سیاستهای تاکنونی خود میدهند.

ایمیل:azadeh_sepehri@hotmail.com

وبلاگ: www.azadeh-sepehri.blogspot.com

 

انتشار از: 

دیدگاه‌ و نظرات ابراز شده در این مطلب، نظر نویسنده بوده و لزوما سیاست یا موضع ایرانگلوبال را منعکس نمی‌کند.