یک هفته با اعتراضات بنزین در ایران؛ آنچه که می‌دانیم

از روز جمعه گذشته و پس از اجرایی شدن طرح جدید سهمیه بندی بنزین و افزایش سه برابری قیمت آن، شهرهای مختلف ایران شاهد ناآرامی و تظاهرات اعتراض آمیز بود؛ تظاهراتی که در بسیاری نقاط به خشونت کشیده شد. قطع اینترنت و عدم پوشش کامل خبرهای اعتراضات بوسیله رسانه‌های داخل ایران، باعث شده ابعاد آنچه روی داده کاملا مشخص نباشد.

جمعه ۲۴ آبان، ۱۵ نوامبر

در ساعات پایانی روز پنج‌شنبه ۲۳ آبان به شکل ناگهانی اعلام شد که از نخستین دقیقه روز جمعه ۲۴ آبان، بنزین به شکل سهمیه‌بندی عرضه خواهد شد و صاحبان خودرو برای استفاده از سهمیه باید کارت سوخت شخصی داشته باشند.

صبح جمعه در حالیکه خبرگزاری‌های ایران تصاویری از پمپ بنزین‌ها منتشر کردند، گزارش دادند که همه چیز آرام است. اما تصاویر منتشر شده در شبکه های اجتماعی حاکی از اعتراضات پراکنده بود؛ از جمله در یاسوج.

حسن روحانی، رئیس جمهور ایران، در سخنانی افزایش قیمت بنزین را کاری ضروری دانست و آن را به نفع مردم خواند او در پاسخ به انتقادها گفت که دولت به دلیل کسری بودجه دست به این کار نزده، بلکه می‌خواهد درآمد ناشی از سهمیه‌بندی و افزایش قیمت بنزین را به "۶۰ میلیون" ایرانی بازگرداند.

در این میان سردرگمی درباره کارت سوخت و شیوه استفاده از آن ایجاد شده بود و رسانه‌ها به اطلاع رسانی درباره نحوه دریافت کارت سوخت پرداختند.

از عصر جمعه برگزاری تجمعات در شهرهای مختلف آغاز شد. یک مخاطب بی‌بی‌سی فارسی ویدئویی از تجمع اعتراضی در شهر اهواز فرستاد.

تظاهرکنندگان شعار می‌دادند: "اهوازی باغیرت ماشینت را خاموش کن"، در این تصاویر پلیس از مردم می‌خواهد که متفرق شوند.

اما تجمعات در همه مناطق به این آرامی نبود و صبح روز بعد معلوم شد که بسیاری از مناطق ایران شب پر حادثه‌ای را سپری کردند و فرماندار سیرجان کشته شدن یک نفر را در اعتراضات جمعه شب تایید کرد.

بگذر از پست توییتر شماره از @bbcpersian

BBC NEWS فارسی
 

✔@bbcpersian

 
 

این تصاویر ‌را از اهواز برای ما ارسال کرده‌اند

شهروندان در این تصاویر شعار می‌دهند:
“ اهوازی باغیرت ماشینت را خاموش‌کن”

در بخشی از شعارها می‌گویند: “ نیروی انتظامی حمایت حمایت “

در این تصاویر به نظر‌می آید نیروی انتظامی از شهروندان می‌خواهد که محل را تخلیه کنند

 

ویدئوی جاسازی شده

 

۲۱۳

 

شنبه ۲۵ آبان، ۱۶ نوامبر

صبح شنبه بسیاری از شهرهای ایران وضعیت عادی نداشت. رسانه های رسمی از ترافیک سنگین در تهران به دلیل برف و به تعطیلی کشیده شدن مدارس در شیراز به دلیل خودداری رانندگان سرویس های مدارس از انتقال دانش‌آموزان در اعتراض به افزایش قیمت بنزین خبر دادند.

روزنامه‌های چاپ تهران، به موضوع گرانی بنزین پرداختند اما اشاره‌ای به تجمع‌های اعتراضی در شهرهای مختلف نکردند. برخی از روزنامه‌نگاران در داخل ایران از محدودیت‌هایی برای پوشش خبرهای مربوط به گران شدن پوشش بنزین خبر دادند.

در جلسه سران سه قوا بر اجرای طرح افزایش قیمت بنزین تاکید کردند.

بگذر از پست توییتر شماره 2 از @bbcpersian

BBC NEWS فارسی
 

✔@bbcpersian

 
 

اعتراض به افزایش قیمت در ، اتوبان امام علی

 

ویدئوی جاسازی شده

 

گروهی ازنمایندگان مجلس طرح سه فوریتی را برای بازگرداندن قیمت بنزین به قبل از ۲۴ آبان را ارائه دادند. مراجع تقلید شیعه هم در بیانیه‌هایی از گران شدن بنزین انتقاد کردند.

منابع محلی به بی‌بی‌سی فارسی گفتند که تعداد کشته‌شدگان در شهر بهبهان در استان خوزستان به چهار نفر رسیده است، در شهرهای مختلف ایران به سوی معترضان تیراندازی شد. فرماندار شهریار، از مجروح شدن "بین ۶۰ تا ۷۰ نفر" در جریان اعتراض‌های شنبه خبر داد.

در شهرهای زیادی بانک‌ها و چند کلانتری به آتش کشیده شد.

مدارس شیراز، اصفهان و تهران تعطیل شد. یک فعال مدنی کرد کشته شدن یک معترض در مریوان را تایید کرد. گزارش‌های غیررسمی حاکی از افزایش تعداد کشته شدگان بود.

عصر روز شنبه ناگهان صدای کاربرانی که از ایران در شبکه های اجتماعی فعال بودند، خاموش شدند. اینترنت با تصمیم شورای امنیت کشور و به دلایل امنیتی قطع شد.

یکشنبه ۲۶ آبان، ۱۷ نوامبر

گزارش‌ها حاکی از ادامه اعتراض‌ها در روز یکشنبه در برخی شهرها از جمله سنندج، شیراز، تبریز و کرمانشاه و برخی دانشگاه‌ها بود.

آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر ایران، از تصمیم افزایش قیمت بنزین حمایت کرده و با این حمایت طرح سه فوریتی مجلس شورای اسلامی برای بازگشت قیمت بنزین به قبل، از دستور خارج شد.

وزارت اطلاعات ایران در بیانیه‌ای اعلام کرد که با توجه به صحبت‌های رهبر جمهوری اسلامی"برخورد با اشرار را وظیفه خود می‌داند."

خبرگزاری فارس گزارش داد که بر اساس برآورد‌های یک نهاد امنیتی، اعتراض‌ها به افزایش بنزین تاکنون در بیش از ۱۰۰ نقطه کشور رخ داده و بیش از هزار نفر از معترضان دستگیر شده است.

اینترنت در داخل ایران همچنان قطع و تصاویر خیابان‌های تهران و برخی دیگر از شهرها چون اصفهان و شیراز حاکی از حضور ماموران امنیتی است.

کاخ سفید "سرکوب خشن معترضان در ایران" را محکوم کرد.

مدارس برخی از استان‌ها از جمله تهران و اصفهان و بازار این دو شهر برای دومین روز تعطیل شد.

تمام مقام‌های حکومتی اعتراض‌ها را کار "اشرار"، "دشمنان"، "منافقین"، "فرصت‌طلبان" و غیره دانسته و گفته‌اند که با آنها برخورد خواهند کرد.

آتش زدن پمپ بنزین هاحق نشر عکسAY-COLLECTION/SIPA/REX/SHUTTERSTOCKImage captionآتش زدن پمپ بنزین‌ها در اعتراضات اخیر

دوشنبه ۲۷ آبان، ۱۸ نوامبر

نهادهای ناظر اعلام کردند که از اینترنت ایران نسبت به پیش از قطعی اخیر، فقط پنج درصد باقی مانده است. به بیان دیگر نود و پنج درصد از دسترسی اینترنت ایران به خارج، از بین رفته است.

فدراسیون بین‌المللی روزنامه‌نگاران خواستار رفع محاصره اینترنت در ایران شد.

دستگیری‌های گسترده در استان خوزستان و بازداشت معترضان در استان فارس گزارش شده است. سپیده قلیان یکی از حامیان اعتراضات کارگری پس از حضور در اعتراضات درباره قیمت بنزین بار دیگر بازداشت شد.

تعدادی از دانشجویان معترض دانشگاه تهران بازداشت شدند. شورای صنفی دانشجویان کشور خبر داد که تعدادی آمبولانس حامل 'نیروهای لباس شخصی' وارد محوطه دانشگاه شده‌اند و شماری از دانشجویان را دستگیر و سوار همان آمبولانس‌ها کرده‌ و از دانشگاه خارج کرده‌اند.

 

سخنگوی دولت گفته است که حسن روحانی خود را قربانی مصالح ملی کرده و ابراهیم رئیسی رئیس قوه قضائیه از دولت انتقاد کرده که افزایش قیمت بنزین را در سال های قبل اجرایی نکرده است.

سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد با ادامه ناامنی برخورد خواهد کرد که به ادامه سرکوب معترضان به افزایش قیمت بنزین تعبیر شده است.

آلمان سرکوب معترضان ایرانی را محکوم کرد و وزیر خارجه آمریکا گفت که آمریکا رویدادهای ایران را زیر نظر دارد. خشونت مقام‌های ایرانی علیه معترضان را محکوم می‌کند و نگران گزارش‌ها درباره کشته شدگان این اعتراض‌هاست.

به دفتر نماینده آیت‌الله خامنه‌ای در یزد حمله شد و "تیراندازی به سر برخی معترضان" در برخی از تجمعات گزارش شد.

شرکت واحد اتوبوسرانی اصفهان اعلام کرد که طی روزهای اخیر و در اعتراضات صورت گرفته به افزایش قیمت بنزین "نزدیک به ۸۰ دستگاه اتوبوس دچار سوختگی جزئی یا حریق کامل" شده‌اند.

تعدادی از ایرانیان در برخی از کشورها در مقابل سفارتخانه‌ها و مراکز دیپلماتیک ایران تجمعات اعتراضی برگزار کردند.

عکس مربوط به روز شنبه در اتوبان امام علی تهران استحق نشر عکسAY-COLLECTION/SIPA/REX/SHUTTERSTOCKImage captionتجمع اعتراضی روز شنبه در اتوبان امام علی تهران

سه‌شنبه ۲۸ آبان، ۱۹ نوامبر

سازمان عفو بین‌الملل اعلام کرد که بر اساس ویدئوهای تائید شده و شهادت شاهدان عینی و همچنین اطلاعات کسب شده از سوی کنشگران حقوق بشر از آغاز تظاهرات در ۱۵ نوامبر، "دست کم ۱۰۶ تن در ۲۱ شهر به دست نیروهای امنیتی ایران کشته شده‌اند". این درحالیست که هنوز آمار رسمی در این خصوص از سوی مقامات ایران اعلام نشده است.

رسانه‌ها و مقامات رسمی ایران از بازگشت "آرامش" به شهرهای ایران خبر می‌دهند اما چهار مسابقه فوتبال لغو شده و اینترنت قطع است. همزمان سازمان ملل از مقام‌های ایران خواسته اینترنت را برقرار کند و حق اعتراض مردم را به رسمیت بشناسد.

گفته شد که اینترنت بانک‌ها وصل است و "اختلالات کوچکی" که در ساعت‌های اولیه قطع اینترنت وجود داشت برطرف شده است.

قطع اینترنت زندگی مردم را مختل کرده و مردم به دنبال راه‌های ارتباط جایگزین از جمله ارتباط با بلوتوث هستند. خرید و فروش راه‌های اتصال به اینترنت مثل وی‌پی‌ان هم رواج یافته است.

قطع اینترنت بسیاری را از کسب و کار انداخته است. عدم دسترسی به گوگل مپس و ویز برای مسیریابی هم برای کاربران آنها مشکل‌ساز شده است. خبرگزاری مهر می‌گوید نهصد میلیارد تومان تجارت اینترنتی متوقف شده است.

مقام‌های ایران از دادن آمار کشته‌ها و زخمی‌ها و بازداشت‌شدگان پرهیز می‌کنند. گزارش‌های غیررسمی به دویست کشته و چند هزار زخمی اشاره می‌کنند. مقام‌های ایران درباره تصاویری که در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده و شلیک مستقیم ماموران انتظامی به مردم غیرمسلح را نشان می‌دهد اظهارنظر نمی‌کنند. آنها حتی نمی‌گویند اینترنت تا کی قطع خواهد بود.

رسانه‌ها و مقامات درباره کشته و زخمی شدن ماموران نیروی انتظامی عکس و گزارش منتشر می‌کنند. گزارش‌ها حاکی از کشته شدن "سه نفر از ماموران امنیتی" است.

راهپیمایی در حمایت از حکومتحق نشر عکسTASNIMNEWSImage captionراهپیمایی در حمایت از حکومت و محکوم کردن اعتراضات اخیر در شهر اصفهان

چهارشنبه ۲۹ آبان، ۲۰ نوامبر

حسن روحانی، گفت که "آشوب‌طلبان سازمان‌یافته، برنامه‌ریزی شده و مسلح بودند که کاملا بر اساس برنامه طراحی شده از سوی ارتجاع منطقه، صهیونیست‌ها و آمریکایی‌ها اقدام کردند."

چهار روز از قطع اینترنت در ایران گذشت؛ سازمان گزارشگران بدون مرزر با محکومیت قطع اینترنت در ایران آن را "نقض حق بنیادین دسترسی به اطلاعات" توصیف کرد.

استاندار تهران، گفته است بیشترین خسارت‌های ناشی از اعتراضات در تهران، در غرب این استان و در شهرستان‌های ملارد، بهارستان، قدس و شهریار رخ داده و بانکها، پمپ بنزینها و فروشگاههای زنجیره ای مانند رفاه و اتکا غارت شده است.

دولت فرانسه از گزارش‌ها درباره کشته شدن تعداد زیادی از معترضان در ایران به شدت ابراز نگرانی کرد و از حکومت ایران خواست به تعهدات حقوق بشری بین‌المللی خود احترام بگذارد.‌

رئیس بانک مرکزی ایران اعلام کرد که افزایش قیمت بنزین حدود ۴ درصد بر تورم تاثیر خواهد داشت.

وزارت امور خارجه ایران، سفیر سوئیس در تهران را به عنوان حافظ منافع آمریکا احضار کرد و به "دخالت آمریکا در امور داخلی ایران" اعتراض کرد.

گزارش‌ها از ادامه بازداشت فعالان دانشجویی در ایران حاکی است؛ چند نفر از فعالان دانشگاه علامه، دانشگاه تهران و دانشگاه سنندج بازداشت شده‌اند.

گزارش‌هایی درباره تحویل ندادن جنازه کشته‌شدگان در شهرهای مختلف و یا تحت فشار گذاشتن خانواده‌ها برای برگزار نکردن مراسم سوگواری منتشر شده است.

شاهدان عینی از حضور شدید نیروهای ضد شورش در برخی مناطق از جمله تهران و کرج خبر دادند و یکی از مخاطبان گفت که حداقل پوستر دو تا از کشته شدگان کرج روی شیشه مغازه ها دیده می‌شود.

فرمانده سپاه عاشورا در استان آذربایجان شرقی از دستگیری حدود ۳۰ نفر در جریان اعتراض‌ها در شهر تبریز خبر داده است

تلویزیون ایران "اعترافات" یکی از بازداشت‌شدگان را پخش کرد که در آن ادعاهایی مبنی بر "نقش زنان و همچنین مخالفان حکومت ایران در اعتراضات" مطرح می‌شود. شاهد علوی روزنامه‌نگار درباره زنی که تصویرش از تلویزیون ایران پخش شد نوشت که این زن در بوکان گلوله خورد و مجروح و بازداشت شده است و افزوده: "به خانواده‌ او گفته بودند کشته شده و ما خبرش را کار کردیم. گفتند کشته شده."

تشییع جنازه یکی از ماموران امنیتی که به گفته مقامات ایران در جریان اعتراضات اخیر در تهران کشته شده استحق نشر عکسFATEMEH BAHRAMI/ANADOLU AGENCY VIA GETTY IMAGESImage captionتشییع پیکر مرتضی ابراهیمی، فرمانده گردان امام حسین ملارد بود که در جریان ناآرامی‌های این شهرستان کشته شده است، روز چهارشنبه برگزار شد

پنجشنبه ۳۰ آبان، ۲۱ نوامبر

سخنگوی اتحادیه اروپا در بیانیه‌ای از نیروهای امنیتی ایران خواست که در برخورد با معترضان حداکثر خویشتنداری را از خود نشان دهند و از معترضان هم خواسته که مسالمت‌آمیز تظاهرات کنند. ایران در واکنش به این بیانیه گفت اتحادیه اروپا باید "به جای اظهارات مداخله‌آمیز و دفاع از اشرار پاسخگوی خلف وعده‌های خود نسبت به مردم ایران باشد."

بعد از بیش ازصد ساعت قطع ارتباط اینترنتی، به تدریج اینترنت در حال وصل شده است؛ شرکت نت‌بلاکز که بر محدودیت‌ها در دسترسی به اینترنت نظارت می‌کند تایید کرده است که اتصال به اینترنت در بعضی نقاط ایران به صورت محدود در حال برقرار شدن است.

دولت ایران هنوز آمار رسمی از شمار کشته‌شدگان تظاهرات اعتراضی را منتشر نکرده اما آمار منتشر شده توسط منابع بین‌المللی را مورد انتقاد قرار داده است.

مایک پنس، معاون رئیس جمهوری آمریکا نیز حمایت خود را از معترضان ابراز داشت و گفت: "مردم آمریکا در کنار مردم ایران ایستاده است"

در برخی نقاط ایران تظاهراتی در حمایت از حکومت ایران برگزار شد.

برخی منابع غیررسمی از محدودیت هایی خبر داده اند که دولت در مورد برگزاری مراسم سوگواری برای قربانیان اعتراضات ایجاد کرده است اما هنوز مقامات رسمی اظهارنظری نکردند.

گزارش منابع مختلف حاکی از آن است که ده‌ها نفر از فعالان در شهرهای مختلف ایران در روزهای اخیر بازداشت شده‌اند. همچنین برخی از فعالان به نهادهای قضایی یا امنیتی احضار شده‌اند.

مراسم تشییع پیکر مصطفی رضایی در شهر سنگر گیلان برگزار شد. به گفته مقامات ایران او در جریان ناآرامی ها در شهرستان ملارد کشته شده است.

کانون نویسندگان ایران در بیانیه‌ای از مقامات ایران خواست تا "به سرکوب مردم معترض" پایان دهد و هشدار داد که "حاکمان به جای تحقیر، تهدید و سرکوب معترضانی که جز فریاد سلاحی ندارند، به حق آزادی بیان آنها تمکین کنند."

دولت آلمان اقدام نیروهای امنیتی ایران در "به کار بردن بیش از حد خشونت" در اعتراض‌های اخیر را محکوم کرده است.

دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در اولین واکنش به اعتراض‌ها در ایران توییت کرد: "ایران آنقدر بی‌ثبات شده که رژیم، کل سیستم اینترنت‌ را خاموش کرده تا مردم بزرگ ایران نتوانند از خشونت عظیمی که در کشورشان رخ می‌دهد، حرف بزنند. آنها فکر کرده‌اند جهان از مرگ و مصیبتی که رژیم ایران باعث آن شده، خبردار نمی‌شود."

 

 
منبع: 
بی بی سی
بخش: 
انتشار از: 

دیدگاه‌ و نظرات ابراز شده در این مطلب، نظر نویسنده بوده و لزوما سیاست یا موضع ایرانگلوبال را منعکس نمی‌کند.

         

 

نظردهی با فیسبوک: